Aspekty społeczne w zamówieniach publicznych

W ramach działań przewidzianych przez unijne i krajowe prawo zamówień publicznych, przeprowadzenie postępowania o udzielenie zamówienia publicznego powinno promować udział małych i średnich przedsiębiorstw, sprzyjać zakupowi innowacyjnych produktów, minimalizować szkodliwy wpływ zamówień publicznych na środowisko oraz brać pod uwagę potrzeby osób znajdujących się w trudnej sytuacji społecznej i zawodowej. Dostosowanie zamówień publicznych do celów uzupełniających jest nazywane nowym podejściem do zamówień publicznych.

Aspekty społeczne w zamówieniach publicznych
  • Rafał Stępniewski
  • /
  • 14 grudnia 2021

Komisja Europejka o zamówieniach publicznych

W całej Unii Europejskiej administracja publiczna na szczeblu centralnym, regionalnym i lokalnym, a także podmioty prawa publicznego oraz sektorowe instytucje wydają co roku około jednej piątej PKB na zamówienia publiczne. Jest to dowód na to, jak ważną są grupą nabywców towarów i usług, zarówno na poziomie UE, jak i krajowym. Komisja Europejska uświadamia, że funkcja ta może być również wykorzystywana z myślą o aspektach społecznych.

26 maja 2021 r. Komisja Europejska opublikowała informator pt. „Kwestie społeczne w zakupach – przewodnik dotyczący uwzględniania kwestii społecznych w zamówieniach publicznych (wydanie drugie)”. Jak pokazuje przedstawiony materiał informacyjny, promowanie celów społecznych nabiera coraz większego znaczenia w zamówieniach publicznych. Mogą one zatem stać się ważnym narzędziem integracji osób zagrożonych wykluczeniem zawodowym i społecznym oraz poprawy dostępności przestrzeni publicznej dla wszystkich grup społecznych.

Względy społeczne w nowym prawie zamówień publicznych

W myśl sformułowanej przez Komisję Europejską definicji, społeczne zamówienia publiczne, nazywane również społecznie odpowiedzialnymi, to zamówienia, które uwzględniają jeden lub więcej z następujących aspektów:

  • możliwości zatrudnienia,
  • godna praca,
  • poszanowanie praw socjalnych i pracowniczych,
  • włączenie społeczne (w tym osób niepełnosprawnych),
  • równe szanse,
  • dostępność,
  • projektowanie dla wszystkich,
  • uwzględnienie standardów zrównoważonego rozwoju (kwestie etycznego handlu i poszanowanie społecznej odpowiedzialności biznesu).

Odpowiedzialne społecznie zamówienia publiczne odnoszą się również do tzw. klauzul społecznych. Są to regulacje prawne, które pozwalają zamawiającemu na uwzględnienie w warunkach realizacji zamówienia dodatkowych celów społecznych. Klauzule te odnoszą się do etapu realizacji zamówienia i nie muszą być powiązane ze specyfikacjami technicznymi, kryteriami kwalifikacji ani kryteriami udzielenia zamówienia. Konieczne jest jednak, aby były one związane z przedmiotem zamówienia.

Według tej idei administracja publiczna powinna być zainteresowana nie tylko dokonywaniem zakupów po najniższej cenie lub o najkorzystniejszej relacji jakości do ceny, ale również zapewnieniem, że zamówienia publiczne będą przynosiły korzyści społeczne oraz że w trakcie udzielania zamówienia zapobiegnie się negatywnym skutkom społecznym lub będą one ograniczone do minimum. Co więcej, kwestie społeczne mogą zostać połączone z istotnymi społecznie kryteriami środowiskowymi i okołośrodowiskowymi oraz zamówieniami innowacyjnymi w celu przyjęcia bardziej holistycznego podejścia do zrównoważonego rozwoju w zamówieniach publicznych.

Społeczne aspekty postępowań zakupowych

Drugie wydanie publikacji Komisji Europejskiej ma na celu przede wszystkim uświadomienie nabywcom, że ich działania mają istotny wpływ na społeczeństwo. Skutki tego oddziaływania dotyczą zarówno osób zaangażowanych w realizację zamówienia, osób odpowiedzialnych po stronie publicznej za przygotowanie i realizację procesu, jak i także wszystkich obywateli. Jest to szczególnie ważny temat, ponieważ w niektórych sektorach rynku zamówienia publiczne są jedynym sposobem dokonywania zakupów. W ten sposób zamawiający mają rozstrzygający głos w sprawie rynku firm budowlanych, jakości usług w służbie zdrowia i projektowania transportu publicznego. Społecznie odpowiedzialne zamówienia publiczne nabierają szczególnego znaczenia także w czasach pandemii Covid 19, której ekonomiczne konsekwencje pozostaną odczuwalne przez najbliższe lata.

Nowa publikacja Komisji Europejskiej jest doskonałym źródłem wiedzy o tym, jak aspekty społeczne mogą być brane pod uwagę podczas analizy potrzeb oraz wymagań i dlatego powinna być lekturą obowiązkową dla wszystkich, którzy pracują w obszarze zamówień publicznych. Jeśli chcesz dowiedzieć się więcej na ten temat, polecamy księgarnię dla prawników Profinfo.pl, gdzie można nabyć nowości wydawnicze związane z prawem, ekonomią i wiele innych. Na stronie znajdziesz także najciekawszą ofertę książek na temat zamówień publicznych oraz praktyczny indeks, który ułatwi odnalezienie właściwego tytułu. Wiele tematów jest wyjaśnionych bezpośrednio na stronie internetowej, co oprócz książek oferuje dostęp do cennego źródła wiedzy.

POBIERZ bezpłatne wydanie “RODOmagazyn”. Chroń siebie i najbliższych, bądź na bieżąco z informacjami na temat cyberbezpieczeństwa, RODO i ochrony danych.

Dziękujemy, że przeczytałaś/eś nasz artykuł do końca. Jeśli chcesz być na bieżąco z informacjami prawnymi, zapraszamy do naszego serwisu ponownie!
Jeżeli podobał Ci się artykuł podziel się z innymi udostępniając go w mediach społecznościowych - poniżej masz szybkie linki do udostępnień.

Czy ten artykuł był przydatny?

Tagi: covid

Newsletter

Bądźmy w kontakcie! Zapisz się na newsletter, a raz na jakiś czas wyślemy Ci powiadomienie o najważniejszych tematach. Dla subskrybentów newslettera przygotowujemy specjalne wydarzenia np. webinaria. Nie pożałujesz!