Czym jest ewidencja zdarzeń potencjalnie wypadkowych w firmie?

Według oficjalnych statystyk, aż 83.205 osób zostało poszkodowanych w 2019 roku w wypadkach przy pracy. To o ponad 1,3 proc. mniej niż rok wcześniej. Liczba ta byłaby prawdopodobnie dużo mniejsza, gdyby pracodawcy i pracownicy na serio potraktowali zalecenia dotyczące ewidencji zdarzeń potencjalnie wypadkowych w przedsiębiorstwach.  

Czym jest ewidencja zdarzeń potencjalnie wypadkowych w firmie?
  • Martyna Kowalska
  • /
  • 2 lipca 2020

Czym jest zdarzenie potencjalnie wypadkowe?

..Uff”, „niewiele brakowało!”, „jak chodzisz, nie widzisz że przejeżdżał wózek widłowy!” — takimi wyrażeniami najczęściej kończą się uwagi w sytuacji, w której niemal nie doszło do wypadku na terenie zakładu pracy. Niedobrze jest, jeśli sprawa kończy się tylko na mniej lub bardziej dosadnie wyartykułowanej refleksji. Jak pokazuje praktyka, każde zdarzenie, które mogło zakończyć się wypadkiem przy pracy, powinno zostać zgłoszone do przełożonego lub bezpośrednio do służb BHP i zakwalifikowane jako „zdarzenie potencjalnie wypadkowe”. Konieczna jest wówczas niezwłoczna reakcja i sprawdzenie, jak doszło do niebezpiecznej sytuacji i czy można w jakiś sposób zminimalizować ryzyko powtórzenia się takiej sytuacji. Wdrożenie takiej procedury, może w znaczący sposób wpłynąć na bezpieczeństwo na terenie zakładu i ograniczyć ryzyko wypadków na terenie firmy. Niestety, z różnych przyczyn pracownicy niechętnie informują o takich okolicznościach, często obawiając się konsekwencji lub po prostu nie chcą tracić czasu na dodatkowe formalności.

Jak efektywnie wprowadzić procedurę zgłaszania zdarzeń potencjalnie wypadkowych?

Po pierwsze ważne jest budowanie świadomości, jak istotna jest to procedura dla ochrony zdrowia i życia kolegów i koleżanek z pracy. Dlatego warto sygnalizować taką konieczność już na pierwszych szkoleniach BHP. Po drugie należy wprowadzić zasadę, że ani zgłaszający, ani sprawca zdarzenia potencjalnie wypadkowego nie będą karani za zaistniałą sytuację. Tylko wtedy możemy zbudować zaufanie, które będzie skutkowało większą aktywnością pracowników w tym zakresie i pozwoli na wykrycie większej liczby takich zdarzeń. Po trzecie, w miarę możliwości, takie zgłoszenia powinny być rozpatrywane na bieżąco. Pracownicy muszą widzieć efekt swojej informacji – oczywiście jeśli w danej sytuacji działanie jest uzasadnione.

Co kwalifikować jako zdarzenia potencjalnie wypadkowe?

Wbrew obiegowym opiniom takie zdarzenia nie dotyczą jedynie działów produkcji, czy strefy ruchu maszyn na terenie zakładu. Niektóre zgłoszenia, na pierwszy rzut oka mogą wydawać się błahe lub zabawne, ale w żadnym wypadku, nie można dać zgłaszającemu poznać, że podchodzimy do sprawy lekceważąco.

Każdą historię należy wysłuchać uważnie! Dobrym przykładem może być zdarzenie w jednym z biur (!). Nowo zatrudniony pracownik przechodząc z otwartej przestrzeni biurowej do korytarza nie zauważył, że znajdują się przed nim sporych rozmiarów szklane drzwi. Pechowiec z impetem uderzył w nie głową. Na szczęście nie zakończyło się to żadnymi obrażeniami, a jedynie wywołało śmiech u części pracowników, którzy faktyczne zdarzenie potencjalnie wypadkowe nazwali „chrztem bojowym”. W rzeczywistości powinni zgłosić problem do osób odpowiedzialnych za bezpieczeństwo w firmie, którzy prawdopodobnie, przyjmując taką informację zdecydowaliby o naklejeniu na przeszkleniu szarych kropek lub linii wskazujących na przeszkodę. Tak się nie stało. Niedługo po tym zdarzeniu, inny pracownik rozmawiając przez telefon, zapomniał o szklanych drzwiach i uderzył w nie z dużą siłą. Zderzenie zakończyło się rozbitym łukiem brwiowym oraz złamanym nosem. Zgodnie z prawem zostało zakwalifikowane jako wypadek przy pracy, co uruchomiło czasochłonną procedurę w przedsiębiorstwie. Konsekwencją zdarzenia była interwencja chirurgiczna i kilkudniowa absencja rannego pracownika, co spowodowało konkretne straty dla firmy.

Przypadek ten jest dowodem na to, że żadnej sytuacji, która może zakończyć się wypadkiem nie można lekceważyć.

Jak prowadzić ewidencję zdarzeń potencjalnie wypadkowych?

Ewidencję zdarzeń potencjalnie wypadkowych można prowadzić np. w pliku arkusza kalkulacyjnego lub dokumentu tekstowego w formie tabeli. Powinna ona zawierać następujące informacje: datę, godzinę i dokładne miejsce zdarzenia, opis niebezpiecznej sytuacji oraz jej rodzaj (fachowo określany jako „rodzaj odchylenia”), czynnik materialny związany z odchyleniem, skutki zdarzenia, przyczyny oraz podjęte działania prewencyjne wraz z datą ich wprowadzenia.

Dodatkowo warto opisać ile osób jest potencjalnie zagrożonych daną sytuacją oraz wpisać prawdopodobne koszty wypadku, gdyby do niego doszło. Jeśli po pewnym czasie zsumujemy te dane zobaczymy, jak wiele udało się zaoszczędzić wprowadzając odpowiednie zabezpieczenia. Wtedy nawet nieprzekonani zauważą, że zgłaszanie takich zdarzeń, leży zarówno w interesie pracodawcy jak i pracownika.

Dziękujemy, że przeczytałaś/eś nasz artykuł do końca. Jeśli chcesz być na bieżąco z informacjami prawnymi, zapraszamy do naszego serwisu ponownie!
Jeżeli podobał Ci się artykuł podziel się z innymi udostępniając go w mediach społecznościowych - poniżej masz szybkie linki do udostępnień.

Czy ten artykuł był przydatny?

Newsletter

Bądźmy w kontakcie! Zapisz się na newsletter, a raz na jakiś czas wyślemy Ci powiadomienie o najważniejszych tematach. Dla subskrybentów newslettera przygotowujemy specjalne wydarzenia np. webinaria. Nie pożałujesz!